Patlayan fabrika için flaş açıklama

Sakarya Üniversitesi (SAÜ) Mühendislik Fakültesi İnşaat Mühendisliği Bölümü Öğretim Üyesi Prof. Dr. Erkan Çelebi, patlayıcı üretimi yapan tesislerin depolarının kubbe görünümünde, gömülü ya da yarı gömülü şekilde olabileceğini belirterek, "Betonarme bir perde duvarın, patlama yüküne karşı iyi bir taşıyıcı olduğunu söyleyebilirim." dedi.

Çelebi; yaptığı açıklamada, Hendek ilçesindeki havai fişek fabrikasındaki patlamaya ilişkin, barut teknolojisiyle ilgilenen tesislerin uluslararası standartlara uyması gerektiğini söyledi. Uluslararası standartlarda patlama yüklerine karşı yapıların tasarımı konusunda kurallar olduğuna değinen Çelebi, bunlardan birinin inşa edilecek tesisin yeri olduğunu anlattı. İnşa edilecek yere karar verilirken üretilen patlayıcı madde miktarına göre mesafelerin belirlendiğini aktaran Çelebi, "Örneğin her 100 kilogram patlayıcı için 30 metrelik mesafe belirlenmiş." dedi.

Binaların mimari tasarımının ayrıca bir önem taşıdığını belirten Çelebi, "Patlama sonucunda şok dalgaları dediğimiz basınç dalgaları oluşuyor. Bunlar da küresel biçimde yayılıyor. Çevredeki yapılara etkisinin minimum düzeyde olabilmesi için yakınlardaki yapıların geometrik formlarının bu dalgaları absorbe edilebilecek nitelikte olması gerekiyor." diye konuştu.

"Özel bir tasarım gerekiyor"

Bina içerisinde yaşanan patlamaları, kutu içerisinde genleşen balona benzeterek anlatan Çelebi, balonun genleşmesiyle kutunun her kenarında dışa doğru eğilmeler yaşanacağını ifade etti. Yapı tasarımlarında donatıların dışa doğru bükülmelere göre düzenlenmediğine işaret eden Çelebi, şunları kaydetti: "İçten bir patlama meydana geldiği zaman döşemenin dış bükey bükülmesini engelleyecek düzeyde donatıların ve döşeme kalınlıklarının dikkate alınması gerekiyor. Depreme dayanıklı bir yapıyı aynı zamanda patlamaya dayanıklı bir yapı olarak değerlendirmiyoruz. Onun için özel bir tasarım gerekiyor." Kolonların genellikle kesme kuvvetine karşı dayanıklılıklarının öngörüldüğüne değinen Çelebi, içten bir patlama yaşandığında kolonların eğildiğini kaydetti. Patlayıcı üretimi yapan tesislerin depolarının kubbe görünümünde, gömülü ya da yarı gömülü şekilde olabileceğini aktaran Çelebi, dalga bariyerlerinin de yapılabileceğini belirtti. Yapı inşasında kullanılan beton kalitesinin yüksek performanslı olması gerektiğini dile getiren Çelebi, yapının betonarme perde duvarlarla çevrelenmesi gerektiğine vurgu yaparak, "Betonarme bir perde duvarın, patlama yüküne karşı iyi bir taşıyıcı olduğunu söyleyebilirim." dedi.

Anadolu Ajansı

 

banner71
Avatar
Adınız
Yorum Gönder
Kalan Karakter:
Yorumunuz onaylanmak üzere yöneticiye iletilmiştir.×
Dikkat! Suç teşkil edecek, yasadışı, tehditkar, rahatsız edici, hakaret ve küfür içeren, aşağılayıcı, küçük düşürücü, kaba, müstehcen, ahlaka aykırı, kişilik haklarına zarar verici ya da benzeri niteliklerde içeriklerden doğan her türlü mali, hukuki, cezai, idari sorumluluk içeriği gönderen Üye/Üyeler’e aittir.

banner18

banner73